Daily Archives: March 15, 2014

Trung Quốc đang có ý đồ gì ở Việt Nam?

Trung Quốc đang có ý đồ gì ở Việt Nam?

Nam Nguyên, phóng viên RFA
2014-03-14
Email
Ý kiến của Bạn
Chia sẻ

In trang này

03142014-dbtn-nn.mp3Phần âm thanh Tải xuống âm thanh

cong_nhan_TQ-305

Công nhân Trung Quốc tham gia thi công Nhà máy Nhiệt điện Hải Phòng giờ tan ca.

Courtesy BHP

 

 

Dư luận Việt Nam thể hiện qua báo chí và các diễn đàn trên mạng đang bày tỏ sự quan tâm rất lớn về hiện tượng người Trung Quốc xâm nhập sâu vào nền kinh tế Việt Nam và với cung cách đặc biệt khác thường. Câu hỏi đặt ra là phía sau những hành động đó ẩn khuất những mưu toan gì cả về kinh tế lẫn chính trị?

Kinh tế hay chính trị?

Trả lời Nam Nguyên tối 13/3/2014, TS Lê Đăng Doanh chuyên gia kinh tế độc lập từ Hà Nội nhận định:

“Sự lo ngại trong công luận của Việt Nam rất là lớn, tôi cũng không hiểu tại làm sao mà trên lãnh thổ Việt Nam lại có các đơn vị Trung Quốc kinh doanh đóng kín như người dân ở đấy nói lại, như ở Hà Tĩnh công an vào họ cũng không cho vào. Như vậy ở đấy thành ra lãnh địa của Trung Quốc rồi chứ còn gì nữa!

Và nhân kinh nghiệm ở Ukraina làm người ta cũng liên tưởng đến, nếu như ông Putin đã lấy lý do để bảo vệ kiều dân Nga ở Ukraina, thì cũng rất có thể đến một ngày nào đấy Trung Quốc lấy lý do để bảo vệ những công nhân Trung Quốc ở đấy, họ cũng sẽ làm một đòn tương tự thì lúc ấy sẽ ra làm sao?”

Nếu như ông Putin đã lấy lý do để bảo vệ kiều dân Nga ở Ukraina, thì cũng rất có thể đến một ngày nào đấy TQ lấy lý do để bảo vệ những công nhân Trung Quốc ở đấy, họ cũng sẽ làm một đòn tương tự thì lúc ấy sẽ ra làm sao?
-TS Lê Đăng Doanh

Mô tả thực chất các hoạt động đầu tư của Trung Quốc vào Việt Nam mà dư luận cho là bất thường, có thể tiềm ẩn những toan tính khó hiểu. TS Lê Đăng Doanh phân tích:

“Đầu tư chính thức nước ngoài của Trung Quốc vào Việt Nam thì không lớn nhưng mà Trung Quốc vì nhiều lý do, trong đó có lý do Việt Nam xây nhà máy điện nhưng không có vốn lại vay từ quỹ xuất khẩu của Trung Quốc, cho nên phải chấp nhận nhà thầu Trung Quốc công nghệ Trung Quốc. Thứ hai nữa, Trung Quốc có những cách làm không phù hợp với luật pháp của bất kỳ nước nào là đút lót để mua lại của các doanh nghiệp Việt Nam các mỏ các khoáng sản là cái mà Trung Quốc hiện nay đang rất cần và thứ ba là Trung Quốc cũng mua lại công ty CP là công ty hiện nay chiếm 70% thị trường thức ăn gia súc của Việt Nam. Sự lo ngại của người dân Việt Nam là hiện nay Trung Quốc có những dự án ở Tây Nguyên là vùng địa bàn chiến lược về mặt quân sự cũng như về mặt chiến lược đối với Việt Nam. Ngoài ra Trung Quốc đầu tư vào nhiều dự án, khác với các nước khác Trung Quốc xây một khu riêng và dựng hàng rào lên kín mít và người dân không biết trong đấy họ làm cái gì và đấy là công nhân hay là lính hay là họ định chuẩn bị cái gì đây.”

Bà Phạm Chi Lan, nguyên thành viên Ban Nghiên cứu của Thủ tướng Chính phủ bày tỏ sự đồng tình với  công luận. Theo đó, về mặt kinh tế thì Việt Nam đã lệ thuộc Trung Quốc khá nhiều mặt, nhất là tình trạng nhập siêu nặng nề. Từ trước đến nay có khá nhiều dự án của Trung Quốc vào Việt Nam không qua kênh đầu tư trực tiếp mà qua đấu thầu, trúng thầu EPC cho các nhà máy quan trọng của Việt Nam như điện, cảng biển, hóa chất….Bà Phạm Chi Lan tiếp lời:

 

cong_nhan_TQ-2-250
Công nhân TQ thuộc tập đoàn điện khí Dong Fang đang thi công tại VN. File photo.

 

“Thực tế có nhiều doanh nghiệp hoặc cá nhân Trung Quốc vào làm ăn ở Việt Nam theo kiểu không có phép tắc gì cả và gây ra những nhiễu loạn trong xã hội cũng như gây thiệt hại cho người Việt Nam rất nhiều. Như chuyện họ đi nuôi tôm nuôi cá ở vùng biển Khánh Hòa, hoặc đi thuê người dân trồng khoai lang ở Vĩnh Long hoặc là đi thu mua các loại rễ cây, sừng móng trâu bò v..v.. Những câu chuyện gần như là những câu chuyện thường kỳ trên báo chí rồi.

Ngoài ra lượng người Trung Quốc nhập cư bất hợp pháp vào Việt Nam và làm việc ở Việt Nam hiện nay cũng quá nhiều qua các nhà máy các công trình khác nhau. Họ vào Việt Nam không có phép tắc gì cả. Thí dụ báo chí gần đây nói, họ vào một nhà máy điện, chính quyền địa phương yêu cầu phải làm thủ tục để xin visa làm việc, xin phép cho người lao động của Trung Quốc ở đó. Nhưng người ta cứ thản nhiên bỏ mặc tất cả những yêu cầu của chính quyền cứ để người của người ta vào Việt Nam không có phép tắc gì cả. Tất cả những chuyện đó cộng với tất cả những vấn đề về biên giới về biển đảo mà Trung Quốc càng ngày càng lấn và tỏ thái độ ngang ngược hơn thì chắc chắn nó gây mối lo ngại cho người việt Nam. Điều lo ngại của người Việt Nam là hoàn toàn chính đáng và cảnh báo ngay là điều hết sức cần thiết hiện nay.”

Cần có hành động gì?

Đáp câu hỏi của Nam Nguyên là đứng trước những sự báo động cả về kinh tế lẫn chính trị mà công luận quan tâm, người Việt Nam sẽ phải có hành động gì. TS Lê Đăng Doanh phát biểu:

Rõ ràng bây giờ cần phải có một báo cáo ra Quốc hội về thực trạng các đầu tư của Trung Quốc như thế nào, thực trạng họ làm gì.
-TS Lê Đăng Doanh

“Rõ ràng bây giờ cần phải có một báo cáo ra Quốc hội về thực trạng các đầu tư của Trung Quốc như thế nào, thực trạng họ làm gì, những người nào có phép, những người nào không có phép và nếu như họ vào đây mà họ dựng hàng rào, họ không cho công an vào kiểm soát, chúng ta không biết họ ở trong đó họ xây dựng nhà máy hay họ đào công sự thì đấy là điều hết sức nguy hiểm. Tôi rất mong Quốc hội kỳ này họp sẽ có ý kiến và sẽ yêu cầu Chính phủ báo cáo về những tình hình đó và công bố công khai cho dân biết… Quốc hội sẽ có những quyết định và biện pháp cần thiết để bảo vệ chủ quyền Việt Nam.”

Báo Đất Việt Online ngày 11/3 đưa lên mạng bài “Trung Quốc đầu tư nghìn tỷ vào Nam Định, thêm lo? Theo đó, UBND tỉnh Nam Định vừa cấp chứng nhận đầu tư cho Tập đoàn dệt may Yulun Giang Tô Trung Quốc xây dựng nhà máy sản xuất sợi, dệt, nhuộm với tổng vốn đầu tư 68 triệu USD tương đương 1.400 tỷ đồng tại khu công nghiệp Bảo Minh huyện Vụ Bản. Dự án này có tiến độ thực hiện từ nay đến tháng 6/2016, thời hạn sử dụng đất 46 năm. Tập đoàn Yulun Trung Quốc sẽ xây dựng nhà máy trên diện tích 80.000m2, công suất sản xuất sợi 9.816 tấn/năm; dệt 21,6 triệu mét vải/năm; nhuộm 24 triệu mét/ năm. Ngoài dự án của Yulun, tỉnh Nam Định cũng đang xem xét để trình Chính phủ dự án khu công nghiệp dệt may sử dụng tới 1.000 héc-ta đất tại huyện Nghĩa Hưng. Tờ báo trích một loạt ý kiến chuyên gia quan ngại Trung Quốc đầu tư mạnh, lộ ý đồ kiểm soát thị trường Việt Nam.

 

cong_nhan_TQ-250
Lao động Trung Quốc tại công trình thi công nhà máy xi măng Nghi Sơn. File photo.

 

Bên cạnh sự xâm nhập nhiều lãnh vực trong nền kinh tế Việt Nam, Trung Quốc được cho là sẽ có làn sóng đầu tư mạnh vào ngành may mặc, một phần nhỏ vào ngành dệt nhuộm. Chiến lược của các nhà đầu tư Trung Quốc vào Việt Nam trong lĩnh vực dệt may là đón đầu cơ hội Việt Nam tham gia Hiệp định thương mại xuyên Thái Bình Dương (TPP) mà bản thân Trung Quốc không tham gia. Theo dự kiến sản phẩm dệt may xuất khẩu vào Mỹ và các nước nội khối TPP sẽ hưởng lãi suất 0% nếu đáp ứng điều kiện gọi là “tính từ sợi yarn forward” hàng may mặc phải được sản xuất từ sợi có xuất xứ các nước thành viên TPP. Trong bối cảnh doanh nghiệp dệt may Việt Nam từ trước đến nay chủ yếu là gia công, phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu từ Trung Quốc, thì họ sẽ rất khó khăn trong cạnh tranh khi hiệp định TPP trở thành hiện thực.

Đáp câu hỏi của chúng tôi về việc ngành dệt may Việt Nam trông chờ nước ngoài đầu tư vào lãnh vực sản xuất bông sợi, dệt nhuộm để có thể đáp ứng điều kiện “tính từ sợi” của TPP, nhưng nay dư luận lại rất lo lắng khi có yếu tố Trung Quốc. Chuyên gia kinh tế Phạm Chi Lan từ Hà Nội nhận định:

“Khi mà Trung Quốc quyết định đầu tư vào ngành dệt ở Việt Nam, tôi cho là một phần nào đó cũng có thể chấp nhận được. Nếu như những nhà máy dệt họ đưa vào thực sự hiện đại, tốt cả về hiệu quả kinh tế cũng như bảo vệ môi trường. Nhưng phía Việt Nam phải có được cơ chế kiểm soát tốt về giá trị của đầu tư như thế nào, trình độ công nghệ như thế nào, lượng nhân công làm việc ở nhà máy là người nào. Còn nếu họ đầu tư theo kiểu một số trường hợp đã diễn ra, họ đưa nhân công của họ vào làm việc tất cả các khâu, kể cả lao động bình thường rất giản đơn không cần kỹ thuật gì cả mà không sử dụng người Việt Nam thì đấy lại là vấn đề khác.

Tôi cho là một mặt là được nhưng mặt khác vào giai đoạn này Việt Nam cũng rất cần tự mình phát triển ngành dệt của mình và có thể tìm kiếm con đường hợp tác đối với các đối tác khác nữa chứ không nhất thiết chỉ có Trung Quốc. Tôi cho là để tránh phụ thuộc lâu dài thì cần tránh phụ thuộc chỉ vào một đối tác cung cấp dệt ở Việt Nam, thí dụ như nhà đầu tư từ Trung Quốc. Nên có một số nhà đầu tư khác nhau từ các nước khác nhau, ví dụ có thể từ Hàn Quốc, Nhật Bản, Hoa Kỳ và các nơi khác để tránh sự phụ thuộc vào nhà đầu tư Trung Quốc. Bởi vì khi vào Việt Nam quá nhiều họ nắm phần khống chế của ngành dệt Việt Nam thì vẫn đưa Việt Nam vào sự lệ thuộc họ.”

Theo các chuyên gia, luật pháp của Việt Nam có thể chưa đầy đủ, nhưng chỉ với những qui định hiện hành, cũng có thể kiểm soát sự lũng đoạn kinh tế xã hội Việt Nam từ phía người Trung Quốc. Có chăng là các cấp chính quyền từ cao xuống thấp đã không thực thi pháp luật một cách đúng mực. Hơn nữa, trong nhiều trường hợp đồng tiền hối lộ đã thể hiện giá trị siêu đẳng của nó.

Categories: Chính-Trị Thời-Sự | Leave a comment

Lộ kế hoạch Al-Qaeda dùng phi công Malaysia đánh bom máy bay

Lộ kế hoạch Al-Qaeda dùng phi công

Malaysia đánh bom máy bay

Thứ Năm, 13/03/2014 13:34

(NLĐO)- Một tù nhân người Anh bị kết tội liên quan tới âm mưu đánh bom của Al-Qaeda vừa tiết lộ từng có kế hoạch hồi năm 2001 để một phi công Malaysia tiến hành nổ tung máy bay trong buồng lái.

Tù nhân người Anh Saajid Badat bất ngờ đưa ra tiết lộ động trời nói trên tại phiên toà diễn ra ở New York ngày 11-3, giữa lúc chuyến bay HM370 chở 239 người đang mất tích bí ẩn khiến nhiều người không khỏi liên tưởng. Hiện vẫn chưa thể khẳng định về mối liên hệ giữa kế hoạch của Badat với chuyến bay mất tích của hãng Malaysia Airlines hôm 8-3 và khủng bố đang là một hướng điều tra của giới chức nước này.

Lộ kế hoạch Al-Qaeda dùng phi công Malaysia đánh bom máy bay

Badat bị kết án 13 năm tù vào năm 2005 tại Anh trong phiên toà xét xử vụ âm mưu đánh bom các máy bay hành khách của Mỹ tháng 12-2001. Ảnh: PA

 

Badat bị kết án 13 năm tù vào năm 2005 tại Anh trong phiên toà xét xử vụ âm mưu đánh bom các máy bay hành khách của Mỹ tháng 12-2001. Hôm 11-3, y trình diện trước tòa  trong phiên xét xử Sulaiman Abu Ghaith, con rể của Osama bin Laden tại New York.

Theo lời Badat, vào năm 2001, các thủ lĩnh Al-Qaeda đã ra lệnh cho y và một đồng sự khác có tên Briton Richard Reid tìm cách nổ tung 2 máy bay chở khách của Mỹ trên bầu trời, bằng bom giấu trong đế giày.

Tuy nhiên khi Reid thất bại vì không kích nổ được bom trên chuyến bay từ Paris sang Miami, Badat đã đổi ý và quay về nhà ở Anh. Badat khai với các công tố viên Mỹ tại phiên toà ngày 11-3 rằng y đã làm hai quả bom giày, một quả mang về Anh và quả kia y đưa cho một tổ chức ở Malaysia.

Y tin rằng một quả bom trong đế giày đủ sức làm rơi máy bay, nhưng quả bom giày y đưa cho “chân rết” ở Malaysia chỉ đơn giản để giúp nhóm này phá cửa buồng lái. Badat nói rằng y đi từ Afghanistan sang Pakistan vào tháng 12-2001 cùng Reid, vài người Malaysia và một gia đình người Mauritania. Nhóm người Malaysia này gồm 4-5 người, trong đó có 1 phi công.

“Tôi đưa một quả bom giày cho nhóm Malaysia, tôi nghĩ đó là cách để vào buồng lái máy bay” –  Badat nói trước toà.

Khalid Sheikh Mohammed, kẻ tự nhận tổ chức kế hoạch khủng bố vụ 11-9-2001 gây chấn động thế giới, hiện bị giam ở Vịnh Guantanamo, đã vạch kế hoạch đánh bom giày và hỗ trợ nhóm Malaysia, theo Badat. Y cho biết thêm rằng Mohammed giữ một danh sách các toà nhà cao nhất thế giới và lạnh lùng gạch bỏ toà tháp đôi ở New York sau vụ khủng bố 11-9 “như thể trò đùa”!

Badat nói trước tòa rằng y chắc chắn những người Malaysia, trong đó có viên phi công, hoàn toàn sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ đánh bom.

 

Linh cảm lạ lùng của 1 hành khách MH370 

Vợ của một nạn nhân trên chuyến bay MH370 của Malaysia không khỏi rùng mình sau khi biết hung tin chiếc máy bay mất tích, bởi trước khi lên máy bay chồng cô không hiểu vì lý do gì đã tháo nhẫn cưới và đồng hồ đưa cho vợ và dặn dò trao chúng cho cô dâu tương lai của hai cậu con trai, dù cả hai bé mới chỉ đang học đi, học nói!

Nhiều người chia sẻ câu chuyện này của cặp vợ chồng Paul Weeks- Danica ở Úc và cho rằng lẽ nào người chồng đã linh cảm điều chẳng lành sẽ xảy ra trong chuyến đi của mình.

Anh Paul Weeks, 39 tuổi, vốn là một kỹ sư cơ khí, có một mái ấm hạnh phúc ở Perth cùng vợ và hai con nhỏ – bé Lincoln (3 tuổi) và Jack (11 tháng tuổi). Anh chọn chuyến bay MH370 định mệnh sau khi nhận được một công việc mơ ước ở Mongolia.

 

Lộ kế hoạch Al-Qaeda dùng phi công Malaysia đánh bom máy bay
Paul Weeks và hai cậu con trai. Ảnh: NYD

“Chồng tôi đã nói rằng nếu có chuyện không hay xảy ra với anh ấy thì tôi hãy thay anh trao chiếc nhẫn cưới cho cậu con trai kết hôn trước, còn chiếc đồng hồ dành cho cô dâu của đứa con còn lại” – Danica chia sẻ trên tờ 9News National .

“Tôi sẽ không từ bỏ hi vọng. Tôi muốn sẽ cùng anh ấy đi qua cánh cửa ngôi nhà này, được ôm anh trong vòng tay và thấy anh ở mọi nơi trong ngôi nhà” –  người vợ nghẹn ngào nói thêm.

Theo báo giới địa phương, anh Paul từng là quân nhân sinh ra ở New Zealand. Gia đình nhỏ của anh chuyển tới định cư ở Perth sau khi ngôi nhà cũ ở Christchurch bị động đất san phẳng.

Được biết trước khi tới Mongolia, anh Paul chụp rất nhiều ảnh cùng gia đình.

Categories: Tin-Tức Thế-Giới | Leave a comment

Vụ máy bay Malaysia mất tích: Phát hiện địa chấn dưới đáy biển

Vụ máy bay Malaysia mất tích: Phát

hiện địa chấn dưới đáy biển

Thứ Sáu, 14/03/2014 16:55

(NLĐO) – Nhóm chuyên gia địa chấn học của Trung Quốc phát hiện một chấn động nhẹ dưới đáy biển trong khu vực giữa Việt Nam và Malaysia hôm 8-3, có thể liên quan đến máy bay của hãng Malaysia Airlines mất tích.

Thông tin được đăng trên trang web của trường ĐH Khoa học và Công nghệ Trung Quốc ngày 14-3.

Trong thông báo, các nhà khoa học Trung Quốc làm việc tại Phòng thí nghiệm Địa chấn học và Vật lý Trái đất cho biết tín hiệu địa chấn họ thu được từ 2 trạm giám sát địa chấn tại Malaysia cho thấy có một rung chuyển nhẹ dưới đáy biển vào lúc 2 giờ 55 phút ngày 8-3, cách điểm cực Nam của Việt Nam khoảng 150 km.

 

Bản đồ do Phòng thí nghiệm Địa chấn học và Vật lý Trái đất đưa ra cho thấy địa điểm xảy ra địa chấn (sao đỏ) và hai trạm giám sát địa chấn tại Malaysia (hình tam giác màu xanh). Ảnh: SCMP

Bản đồ do Phòng thí nghiệm Địa chấn học và Vật lý Trái đất đưa ra cho thấy địa điểm xảy ra địa chấn (sao đỏ) và hai trạm giám sát địa chấn tại Malaysia (hình tam giác màu xanh). Ảnh: SCMP

 

“Đây là khu vực phi địa chấn nên căn cứ vào thời gian và địa điểm xảy ra rung chuyển, có thể liên quan đến chiếc máy bay MH370 đang mất tích” – thông báo viết.

Vụ rung chuyển xảy ra khoảng 85 phút sau khi chuyến bay MH370 mất liên lạc với trạm kiểm soát không lưu, cách địa điểm máy bay mất tích được xác định ban đầu 116 km về phía Đông Bắc. Cũng theo thông báo trên, “nếu đó đúng là chấn động do máy bay rơi xuống biển, sóng địa chấn cho thấy vụ tai nạn thực sự thảm khốc”.

Thông tin được đưa ra vài giờ đồng hồ sau khi chính phủ Mỹ nói rằng họ có thể bắt đầu tìm kiếm máy bay ở Ấn Độ Dương. Trước đó, tờ Bưu điện Hoa Nam Buổi sáng dẫn 2 nguồn tin thân cận với nhóm điều tra cho biết các vệ tinh vẫn thu được xung điện tử yếu từ chiếc máy bay sau khi nó biến mất nhưng tín hiệu này không nói nên vị trí và hướng đi cũng như số phận của máy bay.

Về nghi vấn máy bay hướng đến Ấn Độ Dương do phía Mỹ đưa ra, Bộ Giao thông Malaysia ngày 14-3 ra thông cáo cho hay nước này đang hợp tác chặt chẽ với Mỹ để xem xét mọi manh mối giúp xác định vị trí máy bay.

Thông cáo này cũng cho biết 2 vết dầu loang được tìm thấy ở biển Đông một ngày trước (13-3) không phải là nhiên liệu của chiếc máy bay mất tích.

“Vết dầu thứ nhất có chứa một lượng nhỏ dầu trong nhiêu liệu máy bay. Không có mảnh vỡ nào ở khu vực quanh đó. Chúng tôi không tin rằng vết dầu này có liên quan tới chiếc máy bay MH370. Mẫu dầu từ vết dầu loang thứ hai, dài khoảng 3 km, không chứa thành phần của nhiên liệu máy bay” – thông cáo viết.

Tính đến thời điểm hiện tại đã có 48 máy bay (trong đó 25 máy bay của các nước) và 57 tàu (29 tàu của các nước) tham gia chiến dịch tìm kiếm chiếc máy bay mang số hiệu MH370.

Trong cuộc họp báo chiều 14-3, quyền Bộ trưởng Giao thông Hishammuddin Hussein xác nhận khu vực tìm kiếm được mở rộng xa hơn về phía Đông của biển Đông và phía Tây của Ấn Độ Dương. Tuy nhiên, ông từ chối xác nhận việc máy bay MH370 bay vào Ấn Độ Dương cũng như không chắc chắn về việc máy bay có bị không tặc.

“Chúng tôi đang điều tra mọi khả năng. Nhóm điều tra sẽ không tiết lộ thông tin gì cho đến khi kiểm chứng được” – ông nhấn mạnh.

 

H.Bình – H.Ngọc (Theo SCMP, The Malaysia Insider
Categories: Tin-Tức Thế-Giới | Leave a comment

Căng thẳng tiếp tục gia tăng ở Biển Đông

Căng thẳng tiếp tục gia tăng ở Biển Đông

Cập nhật: 03:05 GMT – thứ sáu, 21 tháng 2, 2014

Chỉ trong vòng một tháng rưỡi vừa qua, có bảy diễn biến mới xuất hiện làm gia tăng căng thẳng về cả ngắn và dài hạn ở khu vực.

Năm diễn biến ngắn hạn bao gồm: Phản ứng của Philippines với lệnh cấm bắt cá của Bắc Kinh, sự bị động của ASEAN, hành động khiêu khích của hải quân Trung Quốc trên vùng bãi ngầm James Shoal (cách Malaysia 80km), khả năng thiết lập Vùng nhận dạng phòng không (ADIZ) trên Biển Đông, và sự phản đối mạnh mẽ hơn của Hoa Kỳ đối với các hành vi của Bắc Kinh.

Vào tháng Một vừa qua, chính quyền Philippines đứng ra phản đối tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc trên Biển Đông. Lực lượng vũ trang của nước này còn để ngỏ khả năng hỗ trợ an ninh cho các ngư dân đi đánh bắt cá ở vùng biển tranh chấp.

Sang tháng Hai, Tổng thống Benigno Aquino kêu gọi cộng đồng quốc tế ủng hộ để chống lại những đòi hỏi chủ quyền vô l‎ý của Bắc Kinh.

Diễn biến thứ hai xuất hiện ở hội nghị bộ trưởng ngoại giao ASEAN tại Bagan, Myanmar trong hai ngày 16-17 tháng Một. Trong khi Philippines kêu gọi ASEAN đoàn kết để phản ứng với ADIZ và lệnh cấm bắt cá, thì phần đông các nước còn lại chỉ “bày tỏ quan ngại sâu sắc” và mong các nước giải quyết vấn đề “bằng biện pháp hòa bình,” chứ không đưa ra các bình luận chính thức hay hành động cụ thể nào.

Chỉ vài hôm sau đó, một đội tàu của Hải quân Trung Quốc (PLAN), gồm tàu đổ bộ Trường Bạch Sơn (Changbaisan), và hai tàu khu trục (Vũ Hán và Hải Khẩu), nhổ neo từ căn cứ Hải Nam và đi tuần tra khắp Biển Đông. Đội tàu này sau đó cập bến bãi James Shoal, cách bờ biển Malaysia có 80km và Hải Nam khoảng 1.800km, và thề bảo vệ chủ quyền và lợi ích của Trung Quốc, báo chí nước này cho biết.

Ngày hôm sau, phát ngôn viên bộ Ngoại Giao Trung Quốc Tần Cương tuyên bố chủ quyền “không thể tranh cãi” với James Shoal.

“Chúng tôi hoàn toàn ủng hộ quyền của các bên liên quan trong việc giải quyết tranh chấp bằng các cơ chế hòa bình.”

Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Daniel Russel

Đây là lần thứ hai trong vòng hai năm Hải quân Trung Quốc xuất hiện ở bãi này để thể hiện chủ quyền. Cả hai lần chính quyền Malaysia đều cho rằng không hề biết sự hiện diện của quân Trung Quốc.

Điều này khiến người ta nghi ngờ: hoặc là Kuala Lumpur đã thiếu thành thực, hoặc khả năng cảnh báo của hải quân Malaysia quá kém, hoặc do chính quyền nước này yêu cầu lực lượng hải quân không đến khu vực trên để tránh va chạm.

Diễn biến thứ tư là việc một bản dự thảo ADIZ trên Biển Đông đã được gửi lên chính quyền Trung Quốc vào tháng 5/2013, tờ Asahi Shimbun đưa tin. Tuy ngay sau đó Bộ Ngoại giao Trung Quốc đã lên tiếng phủ nhận, cần phải lưu ý ‎ rằng Bộ Quốc phòng nước này đã từng tuyên bố vào năm ngoái rằng sẽ thành lập các khu vực ADIZ khác khi đã có sự “chuẩn bị sẵn sàng.”

Diễn biến thứ năm là ở thái độ ngày càng quyết liệt của Mỹ với ADIZ và tuyên bố chủ quyền của Trung Quốc trên Biển Đông. Ông Evan Medeiros, giám đốc châu Á của Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ, cảnh báo vào ngày 1/2 rằng sự khiêu khích của Trung Quốc sẽ có thể làm gia tăng sự hiện diện quân sự của Mỹ ở khu vực.

Vào ngày 5/2, trong buổi điều trần trước Ủy ban Đối ngoại thượng viện Mỹ khu vực châu Á-Thái Bình Dương, trợ l‎ý Ngoại trưởng Mỹ Daniel Russel nói Trung Quốc nên thu lại các tuyên bố về ADIZ.

Ông này cũng phản đối “đường chín đoạn” và cho biết Mỹ sẽ ủng hộ việc Philippines đưa Trung Quốc ra tòa án quốc tế.

“Chúng tôi hoàn toàn ủng hộ quyền của các bên liên quan trong việc giải quyết tranh chấp bằng các cơ chế hòa bình.”

ASEAN không đồng lòng trong giải quyết tranh chấp

 

Xung khắc trong dài hạn

Việc Mỹ đang xem xét lại cán cân quyền lực tại Châu Á-Thái Bình Dương và quá trình hiện đại hóa không ngừng của Hải quân Trung Quốc là hai xu hướng dài hạn rất đáng lưu tâm.

Trong hai tháng vừa qua, một số quan chức cấp cao của Mỹ đã đưa ra những nhận xét khá bi quan về sự thay đổi trong cán cân quyền lực ở phía Tây Đại Tây Dương.

“Không còn nghi ngờ gì nữa, sự thống trị tuyệt đối của người Mỹ đang giảm dần,” Đô đốc Samuel Locklear, Tổng chỉ huy tư lệnh quân đội Mỹ ở Thái Bình Dương, cho biết trên tờ Defense News. ”Đó không phải là điều gì đáng lo ngại, mà là thực tế cần phải nhìn nhận.”

Trong khi đó, Thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Frank Kendall cho rằng sự vượt trội về công nghệ của quân đội Hoa Kỳ đang bị thách thức nghiêm trọng từ quá trình hiện đại hóa của Trung Quốc, và bởi sự cắt giảm ngân sách quốc phòng Hoa Kỳ.

Theo biên bản điều trần của Văn phòng Tình Báo Hải quân Hoa Kỳ (ONI), thì Trung Quốc đang có tham vọng tăng nhanh chóng các số lượng các đội tàu trên biển, tàu ngầm, và vũ khí.

Quốc gia này cũng vừa bắt đầu chế tạo tàu sân bay thứ hai, dự kiến sẽ đưa vào sử dụng vào năm 2018. Nhiều chuyên gia còn cho rằng Trung Quốc sẽ vận hành đội tàu sân bay có khả năng chiến đấu ở các vùng biển xa vào năm 2020.

Những kế hoạch hiện đại hóa của Trung Quốc được hỗ trợ bởi ngân sách quốc phòng đạt tới 160 tỷ đô la trong năm 2015. Theo thứ trưởng Quốc phòng Mỹ Kendall, ngân sách cho quân đội của Trung Quốc tăng khoảng 10% mỗi năm.

“Không còn nghi ngờ gì nữa, sự thống trị tuyệt đối của người Mỹ đang giảm dần… Đó không phải là điều gì đáng lo ngại, mà là thực tế cần phải nhìn nhận.”

Đô đốc Samuel Locklear

Với các lực lượng bán quân sự địa phương, Trung Quốc cũng đầu tư khá nặng tay. Vào ngày 10/1, một chiếc tàu 5.000 tấn đã được giao cho Hạm đội Phòng vệ bờ biển phía Nam, đặt tại thành phố Tam Sa, thuộc quần đảo Hoàng Sa. Truyền thông Trung Quốc cũng cho biết một chiếc tàu tuần tra nặng 10 nghìn tấn, loại lớn nhất thế giới, cũng đang được lắp ráp.

‘Rủi ro xung đột an ninh’

Những xu hướng an ninh ngắn và dài hạn sẽ càng làm gia tăng căng thẳng về tranh chấp chủ quyền trên Biển Đông.

Philippines sẽ tiếp tục đấu khẩu với Trung Quốc, trong khi Bắc Kinh sẽ có thể cho tàu chiến đóng quân tại bãi ngầm Second Thomas Shoal, khu vực tranh chấp với Manila. Sự khác biệt trong cách tiếp cận vấn đề giữa Philippines và Malaysia sẽ khiến cho bốn nước tranh chấp với Trung Quốc ở khu vực khó đạt được thỏa thuận chung.

ASEAN cũng đã không đạt được đồng thuận trong việc tuyên bố lệnh cấm bắt cá của Trung Quốc, cũng như khả năng thiết lập ADIZ, là rủi ro an ninh cho toàn Đông Nam Á, chứ không riêng gì các nước tranh chấp.

Về phía Trung Quốc, họ sẽ tiếp tục đẩy nhanh hiện đại hóa cả hải quân lẫn lực lượng bán quân sự tuần tra bờ biển.

Hải quân Trung Quốc sẽ tập trận ở trong vùng chín đoạn, vốn sẽ xâm phạm vào các khu đặc quyền kinh tế của các quốc gia tranh chấp. Trong khi đội tàu bán quân sự sẽ tăng cường tuần tra hoặc đóng quân trên Biển Đông với thời gian dài hơn.

Chính sách chủ động hơn của Mỹ ở khu vực sẽ dễ dẫn tới những phản ứng về mặt chính trị, ngoại giao, và thậm chí là quân sự, của Trung Quốc tại các vùng biển tranh chấp. Điều này cũng dễ hiểu: quá trình hiện đại hóa hải quân và mở rộng ảnh hưởng của Trung Quốc sẽ tất yếu dẫn tới sự suy giảm quyền lực của hải quân Mỹ tại phía Tây Thái Bình Dương.

Bài lược dịch từ bản gốc tiếng Anh phân tích của Giáo sư Carl Thayer đã đăng trên trang The Diplomat.

Categories: Biển Đông | Leave a comment

Create a free website or blog at WordPress.com.