Biển Đông và những sóng ngầm

Biển Đông và những sóng ngầm

(Ý kiến) – Biển Đông năm 2017 yên bình hơn nhưng đó chỉ là trên bề mặt biển còn dưới đáy biển, biển Đông vẫn luôn cuộn sóng

http://baodatviet.vn/Textlink/TextLink_home_1.htm

TS Ngô Hữu Phước – Phó Trưởng khoa Luật Quốc tế, Trưởng bộ môn Công pháp quốc tế đưa ra nhận định đồng thời ông cũng đưa ra những dự báo về tình hình Biển Đông năm 2018.

Bien Dong va nhung song ngam
Đối đầu tàu chiến trên biển. Ảnh SCMP

PV:- Thưa ông, mới đây, tại Hội thảo Quốc tế lần thứ 9 về Biển Đông với chủ đề “Biển Đông: Hợp tác vì an ninh và phát triển khu vực” do Học viện Ngoại giao, Quỹ Hỗ trợ Nghiên cứu Biển Đông và Hội Luật gia Việt Nam tổ chức, nhiều  học giả cho rằng năm 2017 vừa qua, tình hình Biển Đông yên ả trên bề mặt, song vẫn tiềm ẩn nguy cơ sóng ngầm phức tạp? Là người theo dõi tình hình biển Đông một năm qua, ông thấy thế nào?

TS Ngô Hữu Phước:- Tôi cho rằng, đây là một nhận định khá chính xác. Bởi lẽ, trong năm 2017 tình hình ở Biển Đông yên bình hơn những năm trước đó. Tuy nhiên, có thể ví thế này, đó chỉ là trên bề mặt biển còn dưới đáy biển, biển Đông vẫn luôn cuộn sóng bởi quan điểm, yêu sách của các quốc gia trong khu vực về chủ quyền, quyền chủ quyền đối với các vùng biển đảo của vùng biển chiến lược này vẫn còn nhiều khác biệt.

Trong đó, lập trường, quan điểm, yêu sách và các hành động của Trung Quốc trong năm qua vẫn bộc lộ rõ những âm mưu, toan tính rất khó hiểu và khó lường đối với các quốc gia trong khu vực và thế giới. Đặc biệt, Trung Quốc vẫn từng ngày, từng giờ, tiến hành các hoạt động bồi đắp, xây dựng và quân sự hoá trên 7 đá mà Trung Quốc đang chiếm đóng trái phép trên quần đảo Trường Sa-chủ quyền của Việt Nam đó là: đá Gaven, đá Tư nghĩa, đá Gạc Ma, đá Châu Viên, đá Chữ Thập, đá Subi và đá Vành khăn. Trung Quốc vẫn ngang nhiên áp đặt lệnh cấm đánh bắt cá trên biển Đông, trong phạm vi từ 12 độ vĩ Bắc đến khu vực biển nằm giữa tỉnh Phúc Kiến và tỉnh Quảng Đông, bao gồm cả khu vực vịnh Bắc Bộ, toàn bộ quần đảo Hoàng Sa của Việt Nam và bãi cạn Scarborough.

Bên cạnh đó, do Việt Nam chưa phân định xong các vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa chồng lấn với Trung Quốc ở vùng biển của ngoài vịnh Bắc Bộ, với Philippines ở khu vực phía đông, vùng đặc quyền kinh tế với Indonesia khu vực phía nam đông nam; vùng chồng lấn đặc quyền kinh tế-thềm lục địa giữa ba nước Thái lan-Malaysia-Việt Nam và chưa phân định đường biên giới trên biển cũng như các vùng đặc quyền kinh tế, thềm lục với Campuchia nên vẫn còn nhiều nguy cơ tiềm ẩn dẫn đến tranh chấp, xung đột nếu không có giải pháp linh hoạt để giải quyết. Đặc biệt là các mâu thuẫn, tranh chấp phát sinh giữa các quốc gia trong khu vực liên quan đến việc bắt giữ, xét xử ngư dân đánh bắt trong vùng biển chồng lấn như Indonesia đã thực hiện trong thời gian vừa qua.

Cuối cùng, với vị trí địa chiến lược cả về quân sự, chính trị, kinh tế-thương mại, hàng hải và hàng không của khu vực và thế giới nên Biển Đông luôn nhận được sự quan tâm đặc biệt của các cường quốc như Mỹ, Nhật Bản, Nga, Australia, Ấn Độ…Do vậy, bất kỳ động thái thiếu thận trọng nào của các cường quốc cũng có thể làm cho biển Đông căng thẳng, phức tạp và có thể bùng nổ xung đột bất kỳ lúc nào.

Chính vì vậy, Biển đông vẫn luôn là điểm nóng, hội tụ của nhiều mâu thuẫn, cạnh tranh địa chiến lược của vực và thế giới. Mặc dù, sau Phán quyết của Tòa Trọng tài được thành lập theo Phụ lục VII, Công ước của Liên Hợp quốc về luật biển năm 1982 về vụ kiện PLP-TQ, tình hình Biển Đông đã  có nhiều chuyển biến tích cực. Tuy nhiên, nhìn trong tổng thể và dài hạn thì bất an và lo ngại vẫn đè nặng bởi nguy cơ xung đột cho dù các quốc gia trong khu vực đã rất nỗ lực nhằm quản lý tranh chấp nhưng những nỗ lực ấy vẫn mang tính “đối phó” và “chắp vá”. Vì thế nên, mặc dù thời gian qua các quốc gia trong khu vực đã có nhiều sáng kiến hợp tác nhưng kết quả lại rất hạn chế, do thiếu hụt “lòng tin chiến lược”.

Chính vì vậy, Biển Đông vẫn ẩn chứa trong lòng nhiều con sóng ngầm dữ dội có nguy cơ dẫn đến xung đột giữa các quốc gia trong khu vực và thế giới nếu không có cơ chế và giải pháp nhăn chặn hiệu quả.

PV:- Nhìn vào những gì đang diển ra trên biển Đông năm qua,  Trung Quốc đang lợi dụng  những  diễn biến nóng trên thế giới, để  thúc đẩy các hoạt động tăng cường quân sự ở vùng biển họ tuyên bố chủ quyền và xoa dịu các quốc gia có tranh chấp?

TS Ngô Hữu Phước:- Đúng vậy, trong năm 2017 có rất nhiều sự kiện làm giảm sự quan ngại của thế giới về các tranh chấp, xung đột ở Biển Đông như: Sự kiện Tổng thống Donald Trump chính thức nhậm chức và thực thi một loạt cam kết tranh cử của mình. Với chính sách “nước Mỹ trên hết”, Tổng thống Trump lần lượt rút khỏi Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP), thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu và ký nhiều sắc lệnh gây tranh cãi như xây tường ở biên giới với Mexico, cấm nhập cư hay mới đây nhất là tuyên bố công nhận Jerusalem là thủ đô của Israel. Có thể nói, Tổng thống Mỹ đã tạo ra sự xáo trộn đáng kể, khiến các nước đồng minh và cả cộng đồng quốc tế đứng ngồi không yên.

Cũng trong năm 2017, Pháp có tổng thống trẻ nhất trong lịch sử với chiến thắng đầy bất ngờ của ông Emmanuel Macron.

Tại châu Á, chính trường Hàn Quốc chao đảo sau vụ bê bối khiến Tổng thống Park Geun-hye bị phế truất.

Các quốc gia vùng Vịnh trải qua cuộc khủng hoảng ngoại giao nghiêm trọng, chưa lối ra khi một loạt quốc gia hồi giáo tuyên bố cắt đứt quan hệ và tham gia cấm vận Qatar.

Advertisements
Categories: Chính-Trị Thời-Sự | Leave a comment

Post navigation

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s

Blog at WordPress.com.

%d bloggers like this: